การเป็นพ่อแม่คือบทบาทที่ไม่มีวันจบสิ้น ในทุกวันที่ตื่นขึ้นมาพร้อมกับภาระ ความรับผิดชอบ และความคาดหวังมากมาย ทั้งจากตัวเองและจากสังคมว่าต้องพยายามเป็นคนที่เข้าใจ อดทน มีเหตุผล และใจเย็นอยู่เสมอ แต่ในความเป็นจริง ไม่มีใครสามารถทำได้ตลอดเวลา ทุกคนล้วนมีจุดที่เหนื่อยล้าหรือเผลอระเบิดอารมณ์ออกมา โดยไม่ทันคิดเลยว่าวินาทีนั้นอาจฝังลึกอยู่ในใจของลูกไปอีกนานแสนนาน

ไม่กี่เดือนที่ผ่านมา โลกออนไลน์มีการพูดถึงไวรัล Pink Tote Lid Moment จากคลิปใน TikTok ที่วัยรุ่นหญิงคนหนึ่งเล่าว่าเธอโดนแม่ตะโกนเสียงดังใส่เพียงเพราะเธอลืมเก็บ ‘ฝาพลาสติกสีชมพู’ ไปไว้ในห้องของตัวเอง และนั่นเป็นช่วงเวลาที่ทำให้หัวใจแตกออกเป็นเสี่ยง เพราะสิ่งที่เจ็บไม่ใช่เพียงคำพูดของแม่ แต่คือความรู้สึกว่าตัวเองไม่มีคุณค่าพอที่แม่พยายามถนอมน้ำใจเลยแม้แต่น้อย

เหตุการณ์ในคลิปนั้นถูกตั้งชื่อว่า Pink Tote Lid Moment และกลายเป็นไวรัลที่มียอดเข้าชมหลายล้านครั้งในเวลาไม่นาน และกลายเป็นพื้นที่ให้ยรุ่นอีกจำนวนมากออกมาแชร์เรื่องราวของตัวเอง เช่น บางคนเล่าว่าเคยถูกแม่โยนของใส่เพราะไม่ยอมกินข้าว บางคนพูดถึงวันที่ถูกพ่อขังในห้องเพราะผลการเรียนไม่ดี หรือโดนต่อว่ารุนแรงเพียงเพราะแค่ทำแก้วน้ำตกแตก

Alisha Simpson-Watt นักบำบัดผู้เชี่ยวชาญด้านพฤติกรรมเด็ก กล่าวว่า

พ่อแม่ก็มีวันที่เหนื่อย วันที่อดนอนหรือนอนไม่พอ วันที่ความเครียดจากงาน และบางครั้งสิ่งที่เกิดขึ้นไม่ใช่เพราะไม่รักลูก แต่เพราะพ่อแม่ก็ไม่สามารถจัดการกับอารมณ์ของตัวเองได้แล้วจริงๆ

สิ่งสำคัญก็คือ การตระหนักรู้และฟื้นฟูหลังจากนั้น พ่อแม่ไม่ต้องพยายามทำตัวเป็นหุ่นยนต์ไร้อารมณ์ แต่ควรเรียนรู้ที่จะรู้ตัวว่าตอนนี้อารมณ์กำลังจะระเบิดและเราจะรับมืออย่างไรโดยไม่ทำร้ายใจลูก

ด้าน Samantha Quigneaux นักบำบัดครอบครัว ระบุว่า อารมณ์โกรธเป็นเรื่องปกติ แต่สิ่งสำคัญคือคุณพ่อคุณแม่ต้องสังเกตตัวเองและเรียนรู้วิธีจัดการอารมณ์อย่างสร้างสรรค์ การเลี้ยงลูกเต็มไปด้วยความท้าทาย สิ่งสำคัญคือเราต้องรู้ตัวว่าเกิดความโกรธเมื่อไร และหาวิธีตอบสนองอย่างมีสติ

1. หยุดคิดก่อนพูด

เวลาที่คุณพ่อคุณแม่รู้สึกโกรธหรืออารมณ์เริ่มล้น การหยุดเพื่อคิดสักนิดก่อนจะเริ่มพูดออกมาเป็นวิธีง่ายๆ แต่ได้ผลมาก การหยุดจะช่วยให้สมองของเรามีเวลาเรียกสติและตัดสินใจว่าจะพูดอย่างไร ไม่ปล่อยให้อารมณ์สั่งการคำพูดออกไป โดยคุณพ่อคุณแม่อาจจะหายใจเข้าลึกๆ สักครั้ง หรือหยุดคิด 1–2 วินาที ว่าคำที่อยากพูดออกไปนั้นรุนแรงเกินไปไหม เพื่อช่วยป้องกันไม่ให้คำพูดแรงๆ กลายเป็นบาดแผลในใจลูก และเป็นตัวอย่างให้ลูกเห็นว่าการควบคุมอารมณ์เป็นเรื่องสำคัญและทำได้จริง

2. พูดในเชิงอธิบายแทนการตำหนิ

หลายครั้งที่คุณพ่อคุณแม่เผลอตำหนิลูกเพราะความเครียดสะสม แต่ความจริงคือลูกยังไม่เข้าใจเหตุผลหรือผลลัพธ์ของการกระทำนั้นๆ การอธิบายด้วยเหตุผลแทนการตำหนิ จะช่วยให้ลูกเข้าใจสิ่งที่คุณพ่อคุณแม่ต้องการ รู้สึกเต็มใจที่จะเชื่อฟังและทำตาม  เช่น แทนที่คุณพ่อคุณแม่จะพูดว่า “ทำไมถึงไม่เก็บของให้เรียบร้อย!” อาจเปลี่ยนเป็นพูดว่า “แม่อยากให้ลูกช่วยเก็บของของตัวเองหน่อย ห้องของลูกจะได้เป็นระเบียบ” การสอนด้วยวิธีที่อ่อนโยน แต่ชัดเจน จะทำให้ลูกเรียนรู้ว่าความรับผิดชอบและความร่วมมือคือสิ่งที่ควรทำด้วยความเต็มใจ

3. แยกตัวออกมาชั่วคราว

บางครั้งอารมณ์ของคุณพ่อคุณแม่ก็รุนแรงเกินกว่าจะพูดคุยกับลูกได้อย่างมีสติ การบอกลูกตรงๆ ว่า “ตอนนี้แม่ขอเวลาสงบใจก่อน แล้วเราค่อยมาคุยกันใหม่นะ” เป็นวิธีที่สอนลูกให้รู้จักขอบเขตและการจัดการอารมณ์อย่างปลอดภัย ไม่ใช่การหนีปัญหา แต่เป็นการสร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัยทั้งสำหรับลูกและตัวคุณพ่อคุณแม่เอง ลูกจะเห็นตัวอย่างว่าเมื่อรู้สึกโกรธหรือหงุดหงิด การพักสักครู่ก่อนตอบสนองเป็นเรื่องปกติและช่วยให้ทุกอย่างดีขึ้น

4. หาเวลาชาร์จพลังของตัวเอง

ความเหนื่อยสะสมมักเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้คุณพ่อคุณแม่ไม่สามารถจัดการอารมณ์ของตัวเองได้ เช่น เมื่อโกรธก็เผลอพูดรุนแรงออกมาได้ง่ายง่าย การหาเวลาเล็กๆ น้อยๆ พักผ่อนเพื่อเติมพลังใจให้ตัวเอง เช่น ฟังเพลงโปรด เดินเล่นในสวน หรือจิบกาแฟเงียบๆ คนเดียว จะช่วยให้คุณพ่อคุณแม่รู้สึกเหมือนได้ชาร์จพลังและกลับมามีความอดทนมากขึ้น

ทั้งนี้ คุณพ่อคุณแม่ต้องเข้าใจว่าการมีเวลาให้ตัวเอง ไม่ใช่ความเห็นแก่ตัวหรือบกพร่องในหน้าที่ แต่เป็นการเตรียมความพร้อมที่จะดูแลลูกได้อย่างใจเย็นมากขึ้น

5. ปรับมุมมองต่อพฤติกรรมของลูก

บางครั้งพฤติกรรมของลูกที่คุณพ่อคุณแม่มองว่าดื้อหรือต่อต้าน แต่ความจริงแล้ว อาจเป็นเพียงวิธีสื่อสารว่าลูกกำลังต้องการความรัก ความสนใจจากคุณพ่อคุณแม่ การทำความเข้าใจว่า พฤติกรรมบางอย่างที่ลูกแสดงออก ไม่ได้ตั้งใจทำให้คุณพ่อคุณแม่โกรธหรือไม่พอใจ แต่กลับตรงกันข้าม การทำความเข้าใจว่าลูกกำลังพยายามสื่อสารอะไรบางอย่าง ช่วยให้คุณพ่อคุณแม่เลือกตอบสนองด้วยความอ่อนโยน แทนที่จะตอบด้วยความโกรธ ซึ่งนอกจากจะลดความตึงเครียดแล้ว ยังช่วยให้ลูกเรียนรู้ว่าความรู้สึกของตัวเองได้รับการยอมรับจากคุณพ่อคุณแม่อีกด้วย

อ้างอิง
parents
usatoday