ทุกวันนี้เราเริ่มได้ยินคำว่าโรคจิตเวชมากขึ้น หลายคนอาจเข้าใจว่าโรคจิตเวชเป็นโรคที่เกิดขึ้นและเป็นอันตรายกับผู้ใหญ่มากกว่า แต่ที่จริงแล้วโรคจิตเวชในเด็กอันตรายและน่ากลัวไม่น้อยไปกว่าโรคที่เกิดจากความเจ็บป่วยทางร่างกาย เพราะโรคจิตเวชบางโรค ทำให้เด็กสูญเสียความมั่นใจ ใช้ความรุนแรง ทำสิ่งที่ผิดต่อจริยธรรม และอาจเป็นอันตรายถึงขั้นทำร้ายตัวเอง

ซึ่งโรคต่างๆ เหล่านี้ คุณพ่อคุณแม่มีส่วนสำคัญที่จะช่วยรักษาและเยียวยาให้ลูกกลับมาเป็นปกติอีกครั้ง ด้วยการยอมรับว่าลูกป่วย หลังจากพาไปพบจิตแพทย์ แล้วก็ควรดูแลอาการ และปรับพฤติกรรมการเลี้ยงดูไปในทางที่ดีขึ้น

1. ชอบใช้ความรุนแรง (Rage)

ปัญหาความรุนแรงเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ ทั้งการเลี้ยงดู เลียนแบบพฤติกรรมก้าวร้าว การพัฒนาของสมองที่ผิดปกติ และความผิดปกติทางด้านจิตใจ เช่น เป็นโรคซึมเศร้า โรคไบโพลาร์ ซึ่งทำให้เด็กไม่สามารถควบคุมตัวเองได้ เมื่อมีคนขัดใจ ก็พร้อมที่จะระเบิดอารมณ์และควบคุมตัวเองไม่ได้

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: เลี้ยงดูลูกด้วยความเอาใจใส่ตั้งแต่แรกเกิด เพราะการแสดงความรักและความใส่ใจอย่างสม่ำเสมอ จะช่วยให้ลูกมีสภาพจิตใจที่แข็งแรง ไม่ถูกกระทบได้ง่าย

2. ชอบทำร้ายตัวเอง (Deliberate Self-Harm)

เกิดจากเด็กรู้สึกโกรธ รู้สึกไร้ตัวตน ไม่มีคนรัก และต้องการแสดงออกกับพ่อแม่ แต่ไม่สามารถแสดงออกมาได้ จึงต้องหันกลับมาทำร้ายตัวเอง

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: ปรับความคิดลูกให้ไว้ใจคนรอบข้าง และที่สำคัญคือพ่อแม่ก็ต้องเป็นที่พึ่งให้ลูก ในยามที่ลูกรู้สึกไร้คุณค่า ไร้ความหมาย และไร้ตัวตน นอกจากนี้ควรพาลูกไประบายความรู้สึกผ่านการเล่นกีฬา ให้ได้ทำกิจกรรมที่ได้ออกแรง เพื่อผ่อนคลายความเครียด

3. ชอบพูดโกหก (Liar)

สาเหตุของการโกหก เกิดขึ้นได้ทั้งจากการกลัวถูกทำโทษ และสภาพจิตใจผิดปกติ

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: คุณพ่อคุณแม่ต้องทำให้ลูกไว้วางใจ เมื่อลูกทำผิดไม่ควรตำหนิ หรือดุด่าให้ลูกรู้สึกกลัว แต่ให้อธิบายด้วยเหตุและผล ทำให้ลูกกล้าพูดความจริงมากยิ่งขึ้น

4. ชอบหยิบฉวย (Kleptomania)

อาการของโรคนี้ เด็กไม่สามารถยับยั้งใจต่อแรงกระตุ้น ที่จะลักเล็กขโมยน้อยได้ แม้ว่าสิ่งของนั้นจะไม่ใช่ของที่มีราคา เพราะพวกเขาไม่ได้ต้องการทรัพย์สินเงินทอง แต่เกิดจากไม่สามารถควบคุมตัวเองได้ เช่น ขโมยที่หนีบกระดาษ หรือผ้าเช็ดหน้า เป็นต้น

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: คุณพ่อคุณแม่ควรสอนให้เด็กรู้จักเหตุผล กฎ ระเบียบ และคุณธรรมอันดี รวมถึงให้กำลังใจ และเชื่อว่าลูกจะสามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมได้

5. มีพฤติกรรมการลอกเลียนแบบ (Imitation Behavior)

ลูกจะสังเกตุ จดจำ และลอกเลียนแบบพฤติกรรม เมื่อเห็นพฤติกรรมนั้นซ้ำๆ ในสภาพแวดล้อมเดิมๆ ยกตัวอย่างเช่น การยกแขน ยิ้ม หรือเลียนแบบเสียงจากการ์ตูนที่ชื่นชอบ ทำให้ใช้ภาษาที่ผิดแปลก ขาดปฏิสัมพันธ์กับครอบครัวเอาแต่ใจ หรือก้าวร้าวเมื่อถูกขัดใจ เป็นต้น

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: โดยเริ่มจากพ่อแม่ เพราะเป็นเหมือนกระจกเงาให้กับลูก ถ้าพ่อแม่ทำตัวน่ารักลูกก็จะปฏิบัติตาม รวมถึงการเลือกสื่อให้ลูกดู พ่อแม่ควรคัดกรองสื่อที่ไม่ใช้ความรุนแรง

6. หลีกหนีสังคม (Avoidant Personality Disorder)

เด็กจะกลัวการถูกปฏิเสธ ถูกทอดทิ้งจากคนรอบตัว ทั้งที่อยากมีเพื่อน แต่กลัวถูกปฏิเสธ เลยขาดความมั่นใจ และมักมองตนเองในแง่ลบ ไม่เห็นคุณค่าตนเอง คิดว่าตนไม่เก่ง

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: คุณพ่อคุณแม่ต้องเพิ่มความมั่นใจในตัวเองให้กับลูก และส่งเสริมให้ลูกกล้าเข้าสังคม เช่น ส่งลูกไปสถาบันเกี่ยวกับการพูดในที่สาธารณะ เป็นต้น

7. โรคซึมเศร้า (Major Depressive Disorder)

เป็นโรคที่น่ากลัวมากในบรรดาโรคจิตเวช เพราะทำให้คิดสั้นฆ่าตัวตายได้เลย โดยอาการของโรคทำให้เด็กวิตกกังวล จนส่งผลถึงชีวิตประจำวัน เช่น กินไม่ได้ นอนไม่หลับ และไม่มีความสุข

สิ่งที่พ่อแม่ควรทำ: หางานอดิเรกให้ลูกทำ รวมถึงตั้งเป้าหมายเล็กๆ ให้ลูกทำ เพื่อบรรลุเป้าหมาย และเกิดความมั่นใจในตัวเอง นอกจากนี้ควรหาเวลาพาลูกไปออกกำลังกาย เพื่อให้ร่างกายหลั่งสารเอ็นโดรฟิน ทำให้มีความสุขได้อีกทาง

อ้างอิง
Bangkokhospital
Storylog
Wikipedia
Taamkru
Smartpatient
Honestdocs